PDA

توجه ! این یک نسخه آرشیو شده میباشد و در این حالت شما عکسی را مشاهده نمیکنید برای مشاهده کامل متن و عکسها بر روی لینک مقابل کلیک کنید : خواص درخت گز؛گز درخت مقدس سيستانيان وايرانيان باستان



يعقوب ليث سيستاني
دوشنبه ۰۱ خرداد ۹۱, ۲۲:۲۴
خواص درخت گز

نام*های دیگر آن: دهن*القندول، عودالبرق، عراقا، دارشیشعان، قندول، شیشعان و دیش یولقون می*باشد.

۱. طبع آن گرم و خشك است.

۲. جهت رفع سرفه*های كهنه از پوست این گیاه با دارچین مخلوط نموده دم*كرده میل شود.

۳. جهت رفع درد معده به خاطر سردی، مقدار ۴ گرم از پوست گیاه را دم*كرده با شكر شیرین نموده میل شود.

۴. مزمزه كردن دمكرده این گیاه برای دندان*ها مفید است.

۵. جهت تسكین دندان درد پوست درخت گز را كوبیده با سركه مخلوط كرده مزمزه كنند.

۶. مزمزه كوبیده پوست این گیاه با سركه بوی تعفن و چرك لثه را از بین می*برد.

۷. جهت رفع بدبویی بینی پوست این گیاه را نرم كوبیده فتیله*ای را به آن آغشته نموده در بینی بگذارند.

۸. جهت درمان بواسیر پوست این درخت را با دارچین مخلوط نموده دم*كرده بنوشند.

۹. دمكرده پوست این درخت با دارچین برطرف كننده ترشح زیاد اسپرم است.

۱۰. جهت دفع اخلاط خونی سینه از دمكرده این گیاه استفاده شود.

۱۱. پوست این درخت برای طحال و كبد مضر است باید با مصطكی میل شود.

۱۲. جهت درمان اسهال ۸ گرم پوست این درخت را در ۳۰۰ سی*سی آب*جوش دم*كرده روزی سه استكان بنوشند.

۱۳. خانم*های حامله از خوردن گیاه گز خودداری كنند.

۱۴. جوشانده پوست این گیاه برای كنترل یرقان مفید است.
----------------------------------------------------
[hr]
مفهوم نمادين درخت گز در شاهنامه فردوسي/درخت گز درخت مقدس سيستان ونماد سلامتي


مفهوم نمادین درخت گز در شاهنامه

منبع:http://sedayeadab.blogfa.com/post-159.aspx

درخت در نمادشناسی اسطوره ای جهان ، یکی از پیچیده ترین و ناشناخته ترین نمادهاست و در فرهنگ همه ی ملّت های جهان و به خصوص در فرهنگ ایران قبل و بعد از اسلام همواره ارزش نمادین داشته است .

یکی از کسانی که به مفهوم نمادین درخت توجّه نمود ، ابوالقاسم فردوسی شاعر صاحب فرهنگ و خرد ورز و آشنا با فرهنگ و گذشته ی فرهنگی ایران است که با دریافت دوگانه ی درون گرایانه و برون گرایانه ی درخت آن را در شعر خویش متجلّی کرده است و در کنار دریافت های برون سویی آن به شناختی عمیق و درون سویی دست یافته و ابعاد فرهنگی آن را نیز نشان داده است .

شاعر خرد ورز توس با زنده کردن خاطره های ازلی مربوط به درخت و نماد های آن فرهنگ روزگاران گذشته را به خاطر می آورد و سایه روشنی از آن چه را که در حافظه ی روزگار باقی مانده است ، نشان می دهد و به یاری نماد درخت ، حیات دوباره ی فرهنگ گذشته را ضمانت می کند و تاریخ و فرهنگ گذشته را از دیروز به امروز می آورد و با این کردار نمادین نشان می دهد که انسان می تواند خود را هم طراز کهن الگو و قهرمانان اساطیر سازدو همه ی ویژگی های نمادین آن را در خود ایجاد نماید .

در هر حال در چشم انداز روشن و رازنمای شعر فردوسی همه ی راز های هستی در درخت نهفته است و درختان شعر او حاصل ادراک اصیل لحظه های هستی شاعرند چنان که درخت شعر او در بردارنده ی مفاهیمی نمادین چون : دانش و خرد ورزی ، سربلندی ، طراوت و شادابی ، جوانی و کامرانی ، زنگی و حیات جاوید ،ماندگاری و دیر زمانی ، رشد و بالندگی ، زایایی و باروری ، خیر و برکت ، آزادگی ، تسلیم ناپذیری ،و ... است .

یکی از درختانی که در شاهنامه ی فردوسی - به ویژه در نبرد رستم و اسفندیار -خودنمایی می کند درخت گز است که نگارنده را بر آن داشت در این مقاله درباره ی چند و چون و مفهوم نمادین آن مطالبی ارائه نماید.

« گز » درختی است با برگ های ریز که بیشتر در شوره زار یا در کنارهای رودخانه ها می روید . آن را به هندی «جهاو » گویند . همچنین نوعی از تیر بی پر و پیکان که هردو سر آن باریک و میانش گنده و ستبر باشد . برخی آن را از نوع سرو و کاج و درختی بهشتی می دانستند.

درخت گز از شاخصه های زیست محیطی در سیستان و بلوچستان است . محمد علی اسلامی ندوشن در کتاب« داستان ها در سیستان » می نویسد : وقتی دختر جوانی از دنیا می رفت ، قبل از دفن او را با درخت گزی عقد می بستند تا به این گونه ی راز آلود و نمادین،نقش باروری او را با درخت گز که نماد زایندگی بود عینیت بخشند و این نارسایی را خبران نمایند .

طبق متون ادبی در اسطوره ملّی نیز گز نقش اساسی دارد . آن جا که این درخت به اندیشه ها و افکار زاییده ی استبداد پایان می دهد و رستم را به عنوان نماد پهلوانی و آزادگی معرّفی می کند .

در ادبیات سوری نیز ایزد به بوته ی گز تشبیه شده و در مصر باستان هم گز یکی از درختان مقدّس وابسته به خدایان و نماد باروری و نعمت شناخته می شد .

شاعر فرهنگ دوست توس در نبرد رستم و اسفندیار از درخت گز و تیری که از شاخه هایش ساخته ، بهره می گیرد :

همی راند تیر گز اندر کمان سر خویش کرده سوی آسمان

ناگفته پیداست که فردوسی در نظم شاهنامه و پرورش و شکوفایی درخت شاهنامه از مفهوم نمادین آن بهره گرفته است و در پس هر نکته ای به آیین ، اساطیر و فرهنگ گذشته اش توجّه دارد .

فردوسی در میانه ی باغ شاهنامه ، درخت دانش ، اسفندیار ، و درخت آتش ، زردشت ، را در باغ شعرش می کارد و وی این درخت پیر ، زردشت ، را به همراه آتش و سرو بهشتی در مرکز باغش می کارد و آرام آرام از آیین مهر پرستی به آیین خداپرستی و تقدّس روشنایی و آتش و سرو روی می آورد .

در کنار درخت آتش ،درختی بهشتی کاشته می شود که برگ های زیبا دارد و یاد آور درخت بهشتی طوبی و سروبهشتی زردشت است ؛ درختی که گویی فریدون بزرگی و دانایی را از میان همه ی درختان به او سپرده است . افسوس که این سرو سرفراز با تمام شکوه و دانش به تیر گز از پای در می آید :

خم آورد بالای سرو سهی ازو دور شد دانش و فرّهی

درخت گز در باور ایرانیان و در اسطوره های مصر باستان نماد برکت و باروری است . از شاخه هایش « برسم » BARSAM می سازند و در آیین های مذهبی به نشانه ی سپاس از نعمت ، آن را دست می گیرند . در شاهنامه درختی بهشتی خوانده می شود . این درخت در آیین مهر پرستی و زردشتیان ایران مقدّس بوده و مورد پرستش واقع می شد :

ابر چشم او راست کن هردو دست چنان چون بود مردم گز پرست

درخت گز در شاهنامه درختی است ستبر و بلند ، پرورده ی آب رز که به تعبیری نماد منبری است که مرغ دانا و سخنگو ،سیمرغ ، بر آن آشیان دارد :

گزی دید بر خـــــــــــاک سر بر هوا نشست از برش مرغ فرمانروا

بدو گفت شاخی گزین راست تر سرش برتر و تنش بر کاست تر

بدین گز بود هـــــــوش اسفندیار تو این چوب را خوار مایه مدار

به آتش بر این چوب را راست کن همی نغز پیکان نگه کن کهن

سیمرغ بر شاخه ی این درخت ، ضمن پند و اندرز ، رستم را راهنمایی می کند تا با شاخه ی این درخت تیری ساخته و برای نابودی اسفندیار بهره گیرد :

بدو گفت اکنون چـــــــــــو اسفندیار بــــــیامد که جوید ز تو کارزار

تو خواهش کن و جوی از او راستی مزن هیچ گونه تو در کاستی

چو پوزش کنی چند و نپذیردت هــــــمی از فرومایگان گیردت

به زه کن کمان را و این تیر گز بــــــــدین گونه پرورده ی آب رز

ابر چشم او راست کن هر دو دست چنان چون بود مردم گز پرست

به این ترتیب تیر و درخت گزنماد چاره اندیشی پیران آگاه شد .

بدین چوب شد روزگارم به سر ز سیمرغ و از رستم چاره گر

رستم با راهنمایی سیمرغ ، تیرگز را بر آتش می نهد و آن را راست می کند و درکمان می نهد و پس از سوگند به خدای زرتشت و خورشید و ماه و به راه نیامدن اسفندیار :

همی راند تیر گز اندر کـــــمان سر خویش کرده سوی آسمان

همی گفت کای پاک دادار هور فـــــــزاینده ی دانش و فرّ و زور

همی بینی این پاک جان مرا تـــــــــــــوان مرا هم روان مرا

که چندین بپیچم که اسفندیار مــــــگر سر بپیچاند از کارزار

تو دانی که بیداد کوشد همی همی جنگ و مردی فرو شد همی

به باد افره این گناهم مگیر تویی آفریننده ی ماه و تیر

تهمتن گز اند کمان راند زود بر آن سان که سیمرغ فرموده بود

سر انجام تیر گز را همان سان که سیمرغ به او آموخته بود ، بر چشم اسفندیار می زند و دانش و فرّهی اسفندیار را

از او دور می سازدو از شاخه ی این درخت ، قهرمان رویین تن شاهنامه از پای در می آید .

بزد تیر بر چشم اسفندیار سیه شد جهان پیش آن نامدار

خم آورد بالای سرو سهی از او دور شد دانش و فرّهی

در نتیجه می توان گفت که با توجّه به مقدّس بودن درخت گز در آیین مهر پرستی و این که اسفندیار مظهر قدّیس در دین زردشتی است ، شاید بتوان گفت که درخت گز در شاهنامه نماد پیروزی آیین مهر بر آیین زردشت است و یا این که درخت گز را درخت جاودانگیو تولّد دوباره خواند . درختی که سیمرغ یک شبه رستم را به نزدیک دریای چین برد و با استفاده از آن ، ماندگاری و پیروزی اش را تضمین نمود

شهر سوخته
دوشنبه ۰۱ خرداد ۹۱, ۲۲:۴۷
فوايد برگ درخت گز

برگ درخت مارينگا يا گز رخ، يك ماده شفابخش حيرت انگيز است.
يكي از خصوصيات واقعا ارزنده اين درخت اين است كه تمامي قسمت هاي آن به نوعي قابل استفاده است. هر برگ، غلاف، ميوه، گل و كل ريشه و پوست اين درخت قابل استفاده است.
به گزارش وات ليز پرسنال گروث، خوردن قسمت هاي مختلف اين درخت كاملا بي خطر است و به بسياري از مردم كشورهاي كم توسعه يافته ارزاني شده است؛ زيرا اين گياه قادر به درمان 300 بيماري است. مصرف اين درخت براي هر فرد در هر سني بي ضرر و فاقد هرگونه عوارض جانبي است.بهترين روش براي خوردن مارينگا، اين است كه به شكل پودر ميل شود؛ زيرا آن راحت ترين راه براي هضم و جذب اين ماده مغذي است.
در اينجا فهرستي از فوايد حيرت آور برگ درخت مارينگا براي سلامتي ارائه مي شود:
سرشار از ويتامين A و ويتامين C است. خيلي بيشتر از هويج و پرتغال.
سرشار از كلسيمي است كه به راحتي براي بدن قابل جذب است.
سرشار از پروتئين
شيرافزا براي مادران شيرده
به كنترل قند خون و بيماري ديابت كمك مي كند
سرشار از پتاسيم و روي
محافظ و تقويت كننده كبد، كيسه صفرا، كليه ها
انرژي زا
كمك كننده هضم غذا
محافظ سلامت پوست
تغذيه كننده مغز
تقويت سيستم ايمني بدن
ضدالتهاب
كمك به درمان سيستم جريان خون
محافظ و تقويت كننده چشم ها[color=#006400]

مربي خسو
دوشنبه ۰۱ خرداد ۹۱, ۲۲:۵۲
خبرگزاري فارس -
مديركل جنگلهاي خارج از شمال سازمان جنگل*ها، مراتع و آبخيزداري كشور از كاشت 600 هكتار درخت گز روغني براي اولين*بار در مناطق محروم كشور خبر داد.

پيمان يوسفي*آذر در گفت*وگو با خبرنگار اقتصادي خبرگزاري فارس، افزود: درخت گز روغن* (گاز رخ) كه بومي منطقه بشاگرد است، براي اولين*بار در منطقه بشاگرد بندر عباس و نيك*شهر و فنوج زاهدان در 600 هكتار زمين كاشته مي*شود.
وي افزود: اين*گونه گياهي بسيار كمياب و ارزشمند است و اقدام براي كاشت 600 هكتار از آن يك حركت جهشي در طول 40 سال گذشته به حساب مي*آيد.
مديركل جنگل*هاي خارج از شمال سازمان جنگل*ها، مراتع و آبخيزداري كشور جنگل*هاي درخت گز روغني را معجزه خدا خواند و گفت: خارجي*ها آن را MIRACLE TREE يا درخت معجزه مي*نامند و از قسمت*هاي مختلف آن استفاده مي*شود.
يوسفي*آذر گفت: برگ اين درخت براي خوراك انسان و دام، چوب درخت براي سوخت و بذر آن براي روغن*كشي استفاده مي*شود كه روغن گاز رخ يا روغن گز يا روغن مورينگا ليتري 25 تا 99 دلار براساس نوع بسته*بندي آن فروخته مي*شود.
يوسفي*آذر افزود: روغن مورينگا كه از درخت*گز روغني گرفته مي*شود، ليتري 25 تا 30 دلار فروخته مي*شود و يكي از گران*ترين روغن*هاي دنيا به شمار مي*رود.
وي گفت: اين درختچه كه نياز به آب بسيار اندك دارد، تا ارتفاع 8 تا 12 متر هم قد مي*كشد. سالي 2 بار بذر مي*دهد كه از آن روغن گرفته مي*شود. علاوه بر خوراك، در صنعت پيشرفته هواپيماسازي و ساعت*سازي به كار مي*رود، همچنين در صنعت داروسازي، آرايشي و بهداشتي به كار مي*رود.
يوسفي*آذر خاطرنشان كرد: اسيد اولئيك 71 درصد روغن مورينگا (گز روغني) را تشكيل مي*دهد و بهترين روغن دنيا به شمار مي*رود.
مديركل جنگل*هاي خارج از شمال گفت:* درخت گز روغني حتي روي صخره*ها مشاهده مي*شود و حتي با 30 ميلي*متر بارندگي سالانه به زندگي ادامه مي*دهد، بدون اين كه به آب اضافي نياز داشته باشد.
يوسفي*آذر گفت: براي كاشت اين درخت با ارزش در منطقه محروم استان سيستان و بلوچستان 800 ميليارد تومان اعتبار در نظر گرفته شد كه پيش*بيني مي*شود، در سطح 600 هكتار كاشته شود.
وي گفت: اين گياه با ارزش در منطقه محروم بشاگرد به طور طبيعي وجود دارد و دولت درصدد ترويج اين درخت براي فقرزدايي در آن منطقه است.
يوسفي*آذر خاطرنشان كرد: روغن با ارزش گز روغني كيلويي 25 تا 100 هزار تومان به فروش مي*رسد و از سرمايه*گذاران بخش خصوصي جهت توليد و فرآوري روغن اين گياه بومي دعوت مي*شود.
يوسفي*آذر افزود: از هر هكتار درخت گز روغني 19 كيلوگرم روغن با ارزش مورينگا به دست مي*آيد و كاشت اين درخت در هندوستان براي اشتغال مناطق محروم و فقير روستايي ترويج مي*شود.
وي رويشگاههاي درخت گز روغني با ارزش را مالزي، شاخ آفريقا، هند، عربستان، حاشيه شبه جزيره حجاز، ايران و پاكستان ذكر كرد و گفت: در فنوج و نيك شهر سيستان و بلوچستان،*چابهار، كهنوج، بشاگرد و جنوب استان فارس و هرمزگان در سطح 1ميليون هكتار به طور طبيعي يافت مي*شود و مي*توان با برنامه*ريزي سالي يك ميليون هكتار از زمين*هاي درجه 3 را به كشت اين درختچه با ارزش اختصاص داد.

يعقوب ليث سيستاني
دوشنبه ۰۱ خرداد ۹۱, ۲۲:۵۵
درخت گز نماد استقامت


درخت گز نماد استقامت ، جاودانگی ، اقتدار و باروری در منطق سیستان است . این درخت از شاخصه های زیست محیطی این منطقه است و راز و رمز آن که به اسطوره ها می پیوند از جایگاه ویژه ای برخوردار است.به نوشته محمد اسلامی ندوشن در کتاب " داستانها در بلوچستان " وقتی دختر جوانی از دنیا می رفت قبل از دفن او را با درخت گزی عقد می بستند تا به این گونه راز آلود و نمادین نقش باروری او را با درخت گز که نماد زایندگی بود عینیت بخشند و این نارسایی را جبران کنند. رئیس اداره میراث فرهنگی و گردشگری زابل گفت:طبق متون ادبی در اسطوره ملی نیز گز نقش اساسی دارد آن جا که این درخت به اندیشه ها و افکار زاییده استبداد پایان می دهد و رستم را به عنوان نماد پهلوانی و آزادگی معرفی می کند. خسروی افزود در ادبیات سومری نیز ایزد به بوته گز تشبیه شده و در مصر باستان هم گز یکی از درختان مقدس وابسته به خدایان و به عنوان نماد باروری و نعمت شناخته می شد. اکنون درختان گز در هر مکان مقدس و زیارتگاهی در منطقه سیستان خودنمایی می کند.
__________________------------------------------------

شهر سوخته
دوشنبه ۰۱ خرداد ۹۱, ۲۲:۵۷
زاهدان ؛ کاشت درخت گز روغن در 500 هکتار

درخت گز روغن در 500 هکتار از اراضي سيستان و بلوچستان کاشته مي شود .
اين گياه مصارف متعددي در صنايع غذايي ، ساعت سازي ، سوخت خودرو و هواپيما ، صنايع بهداشتي و پزشکي دارد و ارزش هر ليتر روغن آن در بازارهاي جهاني 700 دلار است .
مدير کل امور منابع جنگلي سازمان جنگلها و مراتع کشور ، در چابهار گفت : براي توسعه جنگلهاي گز روغن در سيستان وبلوچستان 5 ميليارد ريال اعتبار هزينه مي شود.
يوسفي گفت : در صورت سرمايه گذاري دولت و ايجاد سه هزار هکتار جنگل گز روغن در سيستان و بلوچستان ارز آوري خوبي از فروش محصولات آن ، عايد کشور مي شود .
با اينکه يک ميليون هکتار اراضي جنگلي گز روغن به صورت خودرو و پراکنده در سيستان وبلوچستان وجود دارد ، اما براي تامين نياز داخلي روغن اين درخت ، از فرانسه و هندوستان وارد ايران مي شود .

يعقوب ليث سيستاني
دوشنبه ۰۱ خرداد ۹۱, ۲۲:۵۹
بررسي تاثير فاصله بادشكن درختي گز بر عملكرد گندم درمناطق خشك مطالعه موردي : شهرستان اردكان Fulltext

نويسند*گان:
[ عبدالقادير ارازي ] - دانشجوي كارشناسي ارشد جنگلداري
[ محمدحسن امتحاني ] - عضو هيئت علمي دانشكده منابع طبيعي دانشگاه يزد
[ محمدرضا اختصاصي ] - عضو هيئت علمي دانشكده منابع طبيعي دانشگاه يزد
[ حميد سودائي زاده ] - عضو هيئت علمي دانشكده منابع طبيعي دانشگاه يزد

خلاصه مقاله:
بازده محصولات كشاورزي درمناطق خشك بدليل هجوم ماسه هاي روان و فرسايش بادي كاهش مي يابد بادشكن هاي درختي، بطور قابل ملاحظه اي شدت وزن بادها را كاهش مي دهنددرنتيجه بسياري از اثرات منفي باد را كاسته و در نهايت اثرات مثبتي بر عملكرد محصولات زراعي دارند. براي بررسي تاثير بادشكن درختي از گز بر عملكردگندم در فواصل 1، 4 ، 7 برابر ارتفاع از باد شكن ميزان عملكرد دانه و ساير اندامهاي هوايي براساس طرح بلوك كاملا تصادفي در 4 تكرار مورد اندازه گيري قرار گرفت. ارتفاع بوته گندم نيز با انتخاب تصادفي سه بوته ازگندم در هر تيمار ومحاسبه ميانگين ان مورد اندازه گيري قرا رگرفت. سرعت باد نيز در فواصل ياد شده با استفاده از بادسنج ديجيتالي اندازه گيري و ثبت مي گرديد. نتايج نشان داد كه ميزان عملكرد گندم در فواصل مختلف از بادشكن يكسان نمي باشند. بيشترين عملكرد گندم در 4 برابر ارتفاع بادشكن و كمترين نيز مربوط به 1 برابر ارتفاع بادشكن مي باشد

كلمات كليدي:
بادشكن درختي، عملكرد محصول، سرعت باد، منطقه خشك

42d3e78f26a4b20d412==